Prawo oświatowe
Zakaz telefonów w szkole — co zmienia się 1 września
Ustawa z wchodzi w życie 1 września. Nie wszystko trzeba mieć gotowe na ten dzień — i nie wszystko dotyczy każdej szkoły tak samo. Statut dostosowujemy w terminie do , nie do 31 października — ta druga data pochodzi z projektu, nie z ustawy.
Najkrócej, jak się da
Trzy zdania na start
-
01
Zakaz zaczyna obowiązywać z mocy ustawy. Dotychczasowe zapisy statutu zostają w mocy do jego dostosowania; sporne jest tylko to, co się dzieje przy kolizji.
-
02
Statut trzeba dostosować w terminie do , nie do 31 października. Datę zmieniono w toku prac w Sejmie.
-
03
Zakres obowiązku zależy od typu placówki. Przedszkole, szkoła podstawowa i ponadpodstawowa mają trzy różne modele.
Kalendarz
Do kiedy trzeba zmienić statut — cztery daty, które łatwo pomylić
W doniesieniach prasowych te daty zlewają się w jedną i stąd bierze się najczęstsza pomyłka: przekonanie, że zakaz zacznie obowiązywać dopiero wtedy, kiedy szkoła zmieni statut. Zaczyna obowiązywać wcześniej.
| Data | Co się dzieje | Podstawa |
|---|---|---|
| Uchwalenie ustawy Sejm uchwala nowelizację Prawa oświatowego. | Dz.U. 2026 poz. 1036 | |
| Ogłoszenie w Dzienniku Ustaw Od tego dnia tekst jest dostępny publicznie i można go sprawdzić u źródła. | Dz.U. 2026 poz. 1036 | |
| Wejście w życie Zakaz korzystania z art. 98a zaczyna obowiązywać z mocy ustawy. Dotychczasowe zapisy statutu zostają w mocy do dnia jego dostosowania — art. 2 ust. 2. | art. 3 ustawy zmieniającej | |
| Ostateczny termin dostosowania statutów Nie 31 października. Data październikowa pochodzi z projektu rządowego i nie weszła do ustawy. | art. 2 ust. 1 ustawy zmieniającej |
„Szkoły dostosują statuty do zmian wynikających z niniejszej ustawy w terminie do dnia ”
art. 2 ust. 1 ustawy z 3 lipca 2026 r., Dz.U. 2026 poz. 1036 — cytat dosłowny
Wrzesień, październik, listopad
Co obowiązuje między 1 września a zmianą statutu
Ustawa przewiduje przepis przejściowy: od 1 września do dnia dostosowania statutu pozostają w mocy dotychczasowe postanowienia statutu dotyczące warunków wnoszenia i korzystania z telefonów na terenie szkoły. Brzmi to jak furtka i bywa tak czytane.
To najbardziej sporny punkt całej zmiany i nie mam na niego pewnej odpowiedzi. W konsultacjach zaproponowano wprost, by dotychczasowe postanowienia zachowały moc „o ile nie są sprzeczne z ustawą”, a projektodawca odpowiedział, że uwzględnił tę uwagę, dodając właśnie ten przepis. Materiał legislacyjny przemawia więc za tym, że przepis przejściowy chroni stare regulacje tylko w zakresie, w jakim dają się pogodzić z nową ustawą.
Ale w tekście ogłoszonym tych słów nie ma. Ustawodawca napisał, że dotychczasowe postanowienia „pozostają w mocy”, bez żadnego zastrzeżenia. Dlatego nie napiszę tutaj, że sprawa jest rozstrzygnięta: uzasadnienie i raport z konsultacji nie dopisują do ustawy słów, których w niej nie ma, a wykładni tego przepisu nie potwierdziło jeszcze żadne orzeczenie.
Praktyczny wniosek dla dyrektora jest mimo to jednoznaczny: opieranie się po 1 września wyłącznie na starym regulaminie telefonów jest ryzykowne. Relację dotychczasowych zapisów do art. 98a warto zbadać od razu, nie czekając do grudnia.
Jest jeszcze druga rzecz, o której prawie się nie pisze, a która tłumaczy całą konstrukcję. Nowelizacja uchyla art. 99 pkt 4 Prawa oświatowego — bezpośrednią ustawową podstawę obowiązku uregulowania tej materii w statucie. Brzmiał on: obowiązki ucznia określa się w statucie z uwzględnieniem „przestrzegania warunków wnoszenia i korzystania z telefonów komórkowych i innych urządzeń elektronicznych na terenie szkoły”. Przepis przejściowy posługuje się dokładnie tymi samymi słowami — i to jest zawias całej zmiany: podstawa znika, a oparte na niej zapisy dostają czas do dnia dostosowania statutu, najpóźniej do 31 grudnia.
Nie każda placówka tak samo
Kogo dotyczy zakaz — trzy modele zależnie od typu placówki
-
01
Szkoła podstawowa dla dzieci i młodzieży
Zakaz z mocy ustawy
Zakazane jest korzystanie z telefonów i innych urządzeń elektronicznych umożliwiających porozumiewanie się na odległość lub rejestrowanie obrazu lub dźwięku — podczas pobytu ucznia na terenie szkoły w związku z realizacją zajęć dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych oraz podczas zajęć organizowanych poza terenem szkoły. Tak samo w szkołach artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej.
art. 98a ust. 1
-
02
Szkoła ponadpodstawowa, podstawowa dla dorosłych i część szkół artystycznych
Obowiązek uregulowania w statucie
Nie ma zakazu ustawowego, jest obowiązek statutowy: statut określa warunki albo zakaz korzystania z tych urządzeń w tym samym zakresie czasowym, a dodatkowo warunki korzystania podczas wycieczek. Milczenie statutu przestaje więc być dopuszczalne także w liceum i technikum — zmienia się tylko to, kto decyduje o treści zasad. Dla niepublicznych szkół tych typów obowiązek statutowy wynika z art. 172 ust. 2 pkt 5a. Niezależnie od tego art. 98a–98d stosuje się odpowiednio do szkół niepublicznych na podstawie art. 173 ust. 4, z uwzględnieniem zakresu poszczególnych przepisów. Ze szkół artystycznych model ten obejmuje TYLKO te, które realizują kształcenie ogólne w zakresie liceum ogólnokształcącego, oraz te, które realizują wyłącznie kształcenie artystyczne — te na poziomie podstawowym są objęte zakazem ustawowym, a w szkole łączącej oba poziomy art. 98a ust. 4 każe stosować ust. 1–3 do uczniów klas realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej.
art. 98 ust. 1 pkt 17a
-
03
Przedszkole, oddział przedszkolny i inna forma wychowania przedszkolnego
Zakaz szerszy niż w szkole
Zakazane jest nie tylko korzystanie, ale również WNOSZENIE urządzeń. Z całego katalogu wyjątków ustawodawca kazał stosować odpowiednio wyłącznie ten indywidualny z art. 98a ust. 2 pkt 2 — chorobę, niepełnosprawność albo inne szczególne potrzeby wymagające sprzętu specjalistycznego lub aplikacji monitorującej stan zdrowia. Dotyczy to również oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych oraz innych form wychowania przedszkolnego. Doszedł też obowiązek współpracy rodziców w zakresie przestrzegania zakazu i kształtowania postaw higieny cyfrowej.
art. 102a ust. 1 i 4
Najczęstsze nieporozumienie. Zakaz ustawowy z art. 98a dotyczy korzystania, a nie samego wnoszenia telefonu — samo przyniesienie go do szkoły nie narusza art. 98a ust. 1. Uwaga: jeśli dyrektor utworzył miejsce przechowywania i ustalił zasady odkładania urządzeń, uczeń ma obowiązek ich przestrzegać, więc samo trzymanie telefonu w plecaku nie zawsze będzie zgodne z zasadami przyjętymi w szkole. Zakaz wnoszenia ustawodawca wprowadził w wychowaniu przedszkolnym — obejmuje przedszkola, oddziały przedszkolne w szkołach podstawowych oraz inne formy wychowania przedszkolnego.
Uwaga redakcyjna. Przepis nie posługuje się słowem „przerwy”, choć w mediach pojawia się ono powszechnie. Formuła „pobytu na terenie szkoły w związku z realizacją zajęć” obejmuje więcej niż same lekcje, w tym przerwy — ale w dokumentach szkoły warto cytować ją tak, jak brzmi, a nie w wersji z nagłówka prasowego.
Kiedy zakaz nie obowiązuje
Kiedy wolno korzystać z telefonu — trzy wyjątki
Wyjątki dotyczą zakazu ustawowego. W przedszkolu stosuje się odpowiednio wyłącznie drugi z nich — wyjątek indywidualny z art. 98a ust. 2 pkt 2.
-
Zgoda nauczyciela
gdy korzystanie służy realizacji programu nauczania do danych zajęć edukacyjnych, sprawdzeniu wiedzy uczniów albo zapewnieniu kontaktu ucznia z rodzicami w sytuacji nagłej
To trzy odrębne przesłanki. W świetlicy nauczyciel nie realizuje programu nauczania, więc pierwsza odpada — ale trzecia, nagły kontakt z rodzicem, działa tam tak samo jak na lekcji.
-
Zgoda dyrektora na wniosek ucznia albo rodzica niepełnoletniego ucznia
ze względu na chorobę, niepełnosprawność lub inne szczególne potrzeby wymagające sprzętu specjalistycznego albo aplikacji do monitorowania stanu zdrowia
Odmowa zawiera pisemne uzasadnienie.
-
Bezpośrednie zagrożenie
dla zdrowia lub życia osób przebywających na terenie szkoły albo uczestniczących w zajęciach poza nią, lub dla mienia tych osób albo mienia szkoły
Wątpliwość zgłoszona w Senacie. Zakaz i pierwszy wyjątek opisano w ustawie różnymi pojęciami. Zakaz z art. 98a ust. 1 dotyczy pobytu na terenie szkoły w związku z realizacją zajęć dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych, a zgoda nauczyciela z ust. 2 pkt 1 mówi o realizacji programu nauczania do danych zajęć edukacyjnych. Zwróciło na to uwagę Biuro Legislacyjne Kancelarii Senatu, uznając za zasadne posłużenie się jednolitą terminologią — nie podało jednak gotowej treści poprawki. Komisja, a potem Senat przyjęły ustawę bez poprawek, więc różnica została w tekście ogłoszonym.
Co na to resort. Na posiedzeniu
senackiej Komisji Edukacji
przedstawicielka MEN stwierdziła, że programy nauczania są tworzone właśnie wobec zajęć
edukacyjnych, a już nie np. zajęć opiekuńczych
. To najmocniejszy oficjalny
materiał z końcowego etapu prac i przemawia za wąskim odczytaniem
pierwszej przesłanki: nauczyciel, który w danym momencie nie realizuje programu
nauczania, nie oprze na niej zgody.
Gdzie jest granica. Od zdania „nie np. zajęcia opiekuńcze” nie ma drogi do mocniejszej tezy, że chodzi wyłącznie o zajęcia ujęte w ramowym planie nauczania — tego ustawa nie przesądza, a Biuro Legislacyjne uznało sam tekst za rodzący wątpliwości. Nie rozszerzałbym więc tego wyjątku ponad dosłowne brzmienie bez zaznaczenia, że to wykładnia. Odwrotny skrót jest równie błędny: zgoda nauczyciela ma trzy odrębne przesłanki i przesłanka nagłego kontaktu z rodzicami działa niezależnie od tego, czy trwają zajęcia edukacyjne.
Poza salą lekcyjną
Wycieczki, internat i przedszkole
Wycieczki szkolne są wprost wyłączone spod zakazu. Warunki korzystania określa statut, który może dodatkowo wskazać przypadki, w których korzystanie podczas wycieczki jest zakazane. To znaczy, że nawet szkoła podstawowa, w której zakaz wynika z ustawy, musi coś w tej sprawie w statucie napisać.
Internat — statut szkoły określa warunki korzystania i może wskazać przypadki zakazu, z uwzględnieniem tych samych trzech wyjątków. Dotyczy to wyłącznie szkół, które internat prowadzą.
Wycieczki przedszkolne — tu konstrukcja jest inna i nie należy jej utożsamiać ze szkolną, ale też nie jest do końca jasna. Ustawodawca nie powtórzył zdania wyłączającego wycieczki spod zakazu; napisał tylko, że przedszkole MOŻE dodatkowo określić w statucie warunki albo zakaz. Jednocześnie art. 102a ust. 1 obejmuje zajęcia organizowane poza terenem, a komunikat MEN po uchwaleniu ustawy mówi o wyłączeniu „wycieczek szkolnych”, nie wyjaśniając wprost relacji obu ustępów art. 102a wobec wycieczek przedszkolnych. Tej relacji nie rozstrzygam — warto ją skonsultować z radcą prawnym organu prowadzącego.
Kiedy uczeń złamie zasady
Kary za telefon w szkole — co przewiduje ustawa
Nowelizacja dodaje osobny przepis o skutkach naruszenia. Wobec ucznia stosuje się działania wychowawcze służące kształtowaniu postaw i właściwego zachowania albo kary określone w statucie na dotychczasowej podstawie. Ustawa używa spójnika „lub” i nie ustanawia obowiązkowej kolejności tych środków.
Nie trzeba więc tworzyć nowego rodzaju kary „za telefon”. Jeżeli statut zawiera katalog kar i tryb odwoływania się od nich, przepis daje podstawę do sięgnięcia po jedną z nich. Odwrotnie już nie: kary, której w statucie nie ma, nie da się zastosować, dopóki nie zostanie do niego wpisana.
Ten sam przepis nakłada na rodziców niepełnoletniego ucznia obowiązek współpracy ze szkołą — w zakresie przestrzegania zakazu oraz kształtowania postaw higieny cyfrowej i odpowiedzialnego korzystania z internetu. Analogiczny obowiązek dotyczy rodziców dzieci objętych wychowaniem przedszkolnym w jednostkach wskazanych w art. 102a.
Szkoły niepubliczne. Obowiązek statutowy dla wskazanych typów wynika z art. 172 ust. 2 pkt 5a. Niezależnie od tego art. 98a–98d stosuje się odpowiednio do szkół niepublicznych na podstawie art. 173 ust. 4, z uwzględnieniem zakresu poszczególnych przepisów. Tam, gdzie nie działa rada rodziców albo samorząd uczniowski, warunek zgody i opinii uznaje się za spełniony, gdy wyrażą je organy wskazane w statucie szkoły niepublicznej.
Co poszło w świat nieprecyzyjnie
Trzy mity, które warto odkręcić
-
01
Mit: statut trzeba zmienić do 31 października
Nieprawda — termin jest grudniowy, nie październikowy.
Data październikowa pochodzi z rządowego projektu, druk sejmowy nr 2668. W sprawozdaniu komisji, druk nr 2680, termin grudniowy pojawił się jako WNIOSEK MNIEJSZOŚCI; przyjął go dopiero Sejm i taki termin trafił do tekstu przekazanego Senatowi oraz do ustawy ogłoszonej. Artykuły opisujące projekt zostały w sieci i nadal krążą — to najczęstsze źródło tej pomyłki i dobry powód, żeby przy zmianach prawa sprawdzać tekst ogłoszony, a nie omówienie.
-
02
Mit: dyrektor musi zorganizować schowki na smartfony
Nieprawda — to rozwiązanie fakultatywne.
Dyrektor MOŻE je zorganizować, ale wymaga to zgody rady pedagogicznej, zgody rady rodziców oraz zasięgnięcia opinii samorządu uczniowskiego. Dopiero gdy miejsce powstanie, uruchamiają się dalsze obowiązki: zasady odkładania i odbierania, bezpieczeństwo przechowywania i ochrona prywatności ucznia. Nakaz odłożenia urządzenia nie wynika z samego utworzenia miejsca — nauczyciel wydaje go dopiero wtedy, gdy uczeń nie przestrzega ustalonych zasad. To nie jest obowiązek, który był w projekcie i z ustawy wypadł — projekt również przewidywał rozwiązanie fakultatywne.
-
03
Mit: jest osobny termin na zmianę programu wychowawczo-profilaktycznego
Nieprawda — termin dotyczy wyłącznie statutów.
Nowelizacja zmienia dwa przepisy, ale tylko jeden dotyczy samego programu: art. 26 ust. 2 każe corocznej diagnozie szczególnie uwzględniać zagrożenia związane z technologiami informacyjno-komunikacyjnymi, w szczególności aktywnością uczniów w internecie. Drugi zmieniony przepis, art. 68 ust. 1 pkt 3, mówi o ZADANIACH DYREKTORA i dokłada mu działania promujące higienę cyfrową oraz przeciwdziałające uzależnieniom — to nie jest drugi przepis o programie. Ale termin z art. 2 ust. 1 mówi o dostosowaniu STATUTÓW. Ta nowelizacja nie ustanawia odrębnego terminu dostosowawczego dla programu — wyznacza go wyłącznie dla statutów.
Pytania z sal szkoleniowych
Najczęstsze wątpliwości
To są miejsca, w których sam tekst ustawy nie wystarcza. Odpowiedzi opierają się na uzasadnieniu projektu i raporcie z konsultacji — i jest to przy nich napisane, żeby dało się odróżnić przepis od wykładni.
- Czy stary zapis w statucie, który pozwalał na telefony na przerwach, obowiązuje po 1 września?
- Ustawa tego jednoznacznie nie rozstrzyga i trzeba to rozdzielić na dwie warstwy. Bezsporne jest, że art. 2 ust. 2 utrzymuje dotychczasowe postanowienia statutu w mocy do dnia jego dostosowania — tak brzmi przepis. Sporne jest dopiero, co się dzieje, gdy taki stary zapis pozwala dokładnie na to, czego zakazuje art. 98a. W konsultacjach postulowano klauzulę „o ile nie są sprzeczne z ustawą”, a projektodawca uznał uwagę za uwzględnioną przez dodanie tego przepisu — ale w tekście ogłoszonym tej klauzuli nie ma. Materiał legislacyjny przemawia więc przeciw traktowaniu art. 2 ust. 2 jako czasowego zawieszenia zakazu, jednak nie jest to rozstrzygnięcie ustawowe. Praktycznie: opieranie się wyłącznie na starym regulaminie jest ryzykowne.
- Czy zakaz obejmuje przerwy, świetlicę i oczekiwanie na autobus?
- Przerwy międzylekcyjne — tak; potwierdza to wprost raport z konsultacji. Świetlica — tak, z tego samego źródła. Oczekiwanie na terenie szkoły — rozstrzyga to, czy pobyt nadal wiąże się z realizacją zajęć dydaktycznych, wychowawczych lub opiekuńczych; sam fakt przebywania na terenie szkoły nie jest jedynym kryterium. Przy dowozie trzeba rozróżnić zwykły przejazd do domu, który zakazem objęty nie jest, od przewozu będącego elementem zajęć poza szkołą albo wycieczki — a ta ma własny reżim statutowy. Granicą jest utrata związku z działalnością szkoły: w uzasadnieniu projektu rządowego, czyli w druku sejmowym nr 2668, resort wskazał, że zakazem nie jest objęte korzystanie z boiska szkolnego przez dzieci mieszkające w pobliżu — w tym uczniów tej szkoły — po zakończeniu zajęć edukacyjnych, na przykład wieczorem albo w dni wolne, bo korzystają wtedy z infrastruktury jako mieszkańcy, a nie jako uczniowie. To wykładnia z materiałów legislacyjnych, nie brzmienie art. 98a.
- Czy szkoła podstawowa musi zmienić statut, skoro zakaz i tak wynika z ustawy?
- Tak — statut takiej szkoły podlega dostosowaniu. Termin z art. 2 ust. 1 dotyczy szkół niezależnie od tego, że podstawówka dla dzieci i młodzieży nie jest adresatem przepisu o obowiązku statutowym. Dodatkowo statut MUSI określić warunki korzystania z urządzeń podczas wycieczek, a jeśli szkoła prowadzi internat — także tam. Osobnej uchwały nie potrzeba tylko wtedy, gdy dotychczasowe brzmienie statutu już w pełni spełnia nowe wymogi, co w praktyce zdarza się rzadko.
- Czy smartwatch i słuchawki bezprzewodowe podlegają zakazowi?
- Smartwatch — tak, jeżeli umożliwia komunikację na odległość albo rejestrowanie obrazu lub dźwięku; projektodawca potwierdził to wprost, wymieniając smartwatche i okulary z funkcjami rejestrowania. Słuchawki bezprzewodowe — zależy od funkcji, a nie od kategorii produktu. Zestaw służący komunikacji głosowej może spełniać kryterium ustawowe; zwykłe słuchawki do odtwarzania dźwięku nie są w przepisie wymienione i nie znalazłem ich odrębnego rozstrzygnięcia w materiałach oficjalnych.
- Czy odmowa dyrektora jest decyzją administracyjną, od której przysługuje odwołanie?
- Ustawa nie nazywa odmowy decyzją administracyjną, nie wskazuje organu odwoławczego i nie odsyła do Kodeksu postępowania administracyjnego — wymaga jedynie pisemnego uzasadnienia. Gdy w konsultacjach zażądano osobnej ścieżki odwoławczej, projektodawca wskazał, że właściwa droga kontroli wynika z ogólnych przepisów o nadzorze pedagogicznym. Z samego milczenia ustawy nie da się jednak wyprowadzić pewnej tezy o kwalifikacji prawnej tego aktu. Praktycznie: nie wpisywałbym do statutu pouczenia o odwołaniu w trybie KPA, ale nie przesądzałbym też, że droga sądowoadministracyjna jest wykluczona.
- Czy trzeba dopisać do statutu osobną karę za telefon?
- Nie, jeżeli statut zawiera już katalog kar i tryb odwoływania się od nich. Przepis o naruszeniu zakazu odsyła do kar określonych w statucie na dotychczasowej podstawie, a nie tworzy nowego rodzaju kary. Nowy rodzaj kary trzeba najpierw wprowadzić do statutu — dopiero wtedy można go stosować.
Do rozstrzygnięcia przed radą
Trzy pytania, zanim zaczniemy zmieniać statut
-
01
Który model dotyczy naszej placówki?
Szkoła podstawowa dla dzieci i młodzieży działa na zakazie ustawowym, ponadpodstawowa i podstawowa dla dorosłych — na zapisie statutowym, przedszkole na zakazie szerszym o wnoszenie. W szkole podstawowej z oddziałem przedszkolnym statut jest jeden, ale stosuje się do niego dwa różne przepisy: art. 98a wobec uczniów i art. 102a wobec dzieci z oddziału. Przyjmuję, że termin grudniowy obejmuje też przedszkola, ale to WYKŁADNIA, nie dosłowne brzmienie przepisu: art. 2 ust. 1 ustawy zmieniającej mówi o „szkołach”, a dopiero art. 4 pkt 1 Prawa oświatowego każe rozumieć przez „szkołę”, użytą bez bliższego określenia, także przedszkole.
-
02
Czy tworzymy miejsce przechowywania?
Jeśli tak, potrzebne są dwie zgody i jedna opinia — czyli formalne stanowiska rady pedagogicznej, rady rodziców i samorządu uczniowskiego, wyrażone w ich własnym trybie, a nie sama decyzja dyrektora. Warto rozstrzygnąć to równolegle ze zmianą statutu. Sam art. 98b nie nakazuje jednak wpisania miejsca ani szczegółowych zasad przechowywania do statutu — określa je dyrektor po uzyskaniu tych dwóch zgód i jednej opinii.
-
03
Co ze starymi zapisami o telefonach?
Pozostają w mocy do DNIA DOSTOSOWANIA STATUTU, nie do 31 grudnia. Grudzień jest terminem najpóźniejszym: jeśli statut zmienimy we wrześniu, okres przejściowy kończy się we wrześniu. Bezpośrednia ustawowa podstawa tych zapisów, art. 99 pkt 4, zostaje uchylona. Warto je przejrzeć pod kątem relacji do art. 98a od razu, a nie dopiero w grudniu.
Jeśli zmiana statutu zbiega się u Państwa z kontrolą, terminy po stronie dyrektora opisałem w poradniku o kontroli z kuratorium.
Do sprawdzenia u źródła
Skąd to wiadomo
Każdą podstawę podaję z numerem publikacji, żeby dało się otworzyć tekst i sprawdzić samodzielnie, a nie wierzyć mi na słowo.
-
Ustawa z dnia 3 lipca 2026 r. o zmianie ustawy — Prawo oświatowe
Dz.U. 2026 poz. 1036, ogłoszona — art. 1–3. Stąd pochodzą: zakaz i wyjątki, miejsca przechowywania, internat, regulacja przedszkolna, przepis o naruszeniu zakazu, terminy oraz przepis przejściowy.
Otwórz pełny tekst ustawy w bazie ELI (otwiera się w nowej karcie)
-
Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. — Prawo oświatowe
Tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 820, ze zm. — stan prawny na dzień sprawdzenia. Stąd pochodzą między innymi art. 4 pkt 1 (przez „szkołę” bez bliższego określenia rozumie się także przedszkole), art. 98 ust. 1 pkt 19 (rodzaje kar i tryb odwołania), art. 99 pkt 4 w brzmieniu sprzed uchylenia oraz dotychczasowe brzmienie art. 26 ust. 2 i art. 68 ust. 1 pkt 3.
Rozdzielenie w czasie. Z nowelizacji, czyli z Dz.U. 2026 poz. 1036, i dopiero od wynikają: NOWE brzmienie art. 26 ust. 2 i art. 68 ust. 1 pkt 3, art. 98 ust. 1 pkt 17a, art. 98a–98d, art. 102a, art. 172 ust. 2 pkt 5a i art. 173 ust. 4–5, a także uchylenie art. 99 pkt 4. Cytując te przepisy przed tym dniem, trzeba powoływać nowelizację, nie tekst jednolity.
Sama ustawa nowelizująca powołuje Prawo oświatowe jako „Dz.U. z 2026 r. poz. 820, 904 i 982”. Te dwie dalsze pozycje też mają różne terminy: zmiana z poz. 982 dotycząca Prawa oświatowego weszła , a poz. 904 wchodzi dopiero . Dopisek „ze zm.” nie jest więc ozdobnikiem, ale też nie znaczy, że wszystkie te zmiany już obowiązują.
-
Materiały projektowe
Druk sejmowy nr 2668 — projekt rządowy z terminem 31 października, wraz z uzasadnieniem i raportem z konsultacji. Druk nr 2680 — sprawozdanie komisji, w którym termin grudniowy figuruje jako wniosek mniejszości; przyjął go dopiero Sejm, a tekst przekazany Senatowi zawierał już datę grudniową. W Senacie ustawa była procedowana jako druk nr 780; opinia Biura Legislacyjnego Kancelarii Senatu do ustawy z tego druku jest źródłem uwagi o różnicy pojęć między zakazem a zgodą nauczyciela — samą różnicę sprawdziłem w tekście ogłoszonym. Sama opinia nie jest drukiem nr 780, a druk nr 780 A to sprawozdanie komisji. Stanowisko MEN o tym, do czego odnoszą się programy nauczania, pochodzi z posiedzenia senackiej Komisji Edukacji To wszystko materiały legislacyjne, nie źródła prawa: korzystam z nich wyłącznie tam, gdzie oznaczam wykładnię.
Stan prawny sprawdzony w oficjalnym tekście ELI oraz w API Sejmu.
Zastrzeżenia
Ten poradnik opisuje stan prawny na dzień publikacji. Prawo oświatowe zmienia się kilka razy w roku, a między projektem a ustawą potrafi zmienić się data, która decyduje o tym, czy dokument złożono w terminie.
Dlatego przy każdej podstawie podaję numer publikacji — żeby dało się otworzyć tekst i sprawdzić samodzielnie. Tę samą zasadę zastosowałem w Asystencie Prawa Oświatowego: każda odpowiedź ma podstawę prawną z sygnaturą do kliknięcia, a kiedy pewności nie ma — Asystent mówi o tym wprost, zamiast zgadywać.
Materiał ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W sprawach spornych lub obarczonych wysokim ryzykiem warto skonsultować się z radcą prawnym organu prowadzącego.
Autor: Piotr Kruk — trener AI i cyberbezpieczeństwa dla oświaty i samorządów. Opublikowano , zaktualizowano .